BIỂU ĐẠT VĂN HÓA QUA HÌNH TƯỢNG CON RẮN TRONG THÀNH NGỮ: NGHIÊN CỨU SO SÁNH GIỮA TIẾNG ANH, TIẾNG TRUNG VÀ TIẾNG VIỆT

Nguyễn Thị Nhật Linh1, , Lê Thị Thanh Thảo2
1 Khoa Kinh tế, Trường Đại học Nông Lâm Thành phố Hồ Chí Minh, Khu phố 33, Phường Linh Xuân, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
2 Khoa Ngoại ngữ, Trường Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh, Số 97 Võ Văn Tần, Phường Xuân Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Rắn là loài động vật phổ biến trên toàn thế giới, có ý nghĩa văn hóa sâu sắc ở nhiều quốc gia. Hình tượng rắn đã xuất hiện trong văn hóa dân gian, thần thoại và ngôn ngữ qua nhiều thế kỷ với những biểu tượng phong phú và đa dạng. Dù đã có nhiều nghiên cứu về biểu tượng rắn, các phân tích so sánh giữa các nền văn hóa vẫn còn hạn chế. Nghiên cứu này nhằm phân tích và so sánh ý nghĩa văn hóa cũng như các thành ngữ liên quan đến hình tượng rắn trong ba ngôn ngữ: tiếng Anh, tiếng Trung và tiếng Việt. Mục tiêu của nghiên cứu là làm rõ các đặc điểm ngôn ngữ, cấu trúc ngữ nghĩa và hàm ý văn hóa thể hiện trong các thành ngữ về rắn. Ngữ liệu cho nghiên cứu được trích từ từ điển thành ngữ, sách, tài liệu văn học và tạp chí nghiên cứu, sau đó được phân tích để xác định những điểm tương đồng và khác biệt trong cách mỗi nền văn hóa diễn giải hình tượng con rắn. Kết quả nghiên cứu cho thấy bản sắc văn hóa và ngôn ngữ ảnh hưởng như thế nào đến việc hình thành ý nghĩa của các thành ngữ liên quan đến rắn, đồng thời làm nổi bật những kết nối liên văn hóa. Bài viết có thể là một tài liệu tham khảo hữu ích cho những người học đa ngôn ngữ, giáo viên ngôn ngữ và các nhà nghiên cứu quan tâm đến ngôn ngữ học, văn hóa và biểu tượng học.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

Duan, H., Cui, W., & Gao, Y. (2014). Cultural Metaphor and Translation Strategies in English and Chinese Animal Idioms. Journal of Language Teaching & Research, 5(6), 1292-1300. https://doi.org/10.4304/jltr.5.6.1292-1300
Eberhard, W. (2006). Dictionary of Chinese symbols: Hidden symbols in Chinese life and thought. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203038772
Eliade, M. (1958). Patterns in comparative religion. Sheed & Ward. https://books.google.com.vn/books?id=oDmdEAAAQBAJ
Bai, J. (2013). Wandering in the year of the snake – The snake totem, the ancient human mother goddess [游走在蛇年——蛇图腾,人类古老的圣母]. Western China (中国西部), 5, 20–31. https://www.xhby.net/content/s6794d14ae4b02fce41ed1daf.html
Kovecses, Z. (2010). Metaphor: A practical introduction. Oxford University Press. https://books.google.com.vn/books?id=PqC2y3FUJeIC
Li, J. (2016). An analysis of Chinese dragon totem culture [探析中国龙图腾文化]. Modern Decoration (Theory) [现代装饰(理论)], 6, 220. https://s.wanfangdata.com.cn/recommends/
Liu, J. (2019). A comparative study on Chinese and English animals idioms and translation strategies. Theory and Practice in Language Studies, 9(2), 231-238. https://doi.org/http://dx.doi.org/10.17507/tpls.0902.14
Lu, X. (2013). The artistic style and cultural characteristics of the snake totem symbol [蛇图腾符号的艺术风貌与文化特征]. Journal of Nantong University (Social Sciences Edition) [南通大学学报(社会科学版], 29(1), 78–82. https://ntsx.chinajournal.net.cn/WKH/WebPublication/wkTextContent.aspx?colType=4&yt=2013&st=01
Ngo, D. T. (2001). Tín ngưỡng và văn hóa tín ngưỡng ở Việt Nam [Beliefs and Religious Culture in Vietnam]. Social Sciences Publishing House. https://books.google.com.vn/books?id=evgIjMPXiR4C
Nguyen, T. N. N., & Vu, T. H. H. (2019). An analysis of animal idioms in English for translation in the light of cognitive linguistics. International Journal of Science and Research, 8(5), 1128-1134. https://www.ijsr.net/archive/v8i5/ART20197955.pdf
Poluzhyn, I. (2020). The origin and meaning of english animalistic idioms. Науковий вісник Ужгородського університету [Scientific Bulletin of Uzhhorod University], 1(43), 237-244. https://doi.org/10.24144/2663-6840.2020.1.(43).237-244
Vo, T. P. , & Vo, V. D. (2016). The Similarities and Differences in the connotation of animal words in English and Vietnamese proverbs. European journal of English language teaching, 1(2). https://doi.org/10.5281/zenodo.60581
Sterckx, R. (2002). The Animal and the Demon in Early China. State University of New York Press. https://sunypress.edu/Books/T/The-Animal-and-the-Daemon-in-Early-China
Wang, Q. (2022). English and Chinese idioms as the reflection of cultural linguistics. Вопросы журналистики, педагогики, языкознания[Issues of journalism, pedagogy, and linguistics], 41(4), 769-780. https://doi.org/10.52575/2712-7451-2022-41-4-769-780
Wilkinson, R. H. (2003). The Complete Gods and Goddesses of Ancient Egypt. Thames & Hudson. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000132703