QUAN HỆ GIỮA Ô-XTRÂY-LI-A VÀ IN-ĐÔ-NÊ-XI-A TRÊN LĨNH VỰC AN NINH - QUỐC PHÒNG TỪ ĐẦU THẾ KỶ XXI ĐẾN NAY
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Quan hệ Ô-xtrây-li-a - In-đô-nê-xi-a trên lĩnh vực an ninh - quốc phòng trải qua nhiều thăng trầm. Tuy nhiên, từ đầu thế kỷ XXI đến nay, dưới tác động của các mối quan tâm chung, nhất là chống khủng bố, an ninh hàng hải và những biến chuyển trong cán cân quyền lực khu vực, động lực hợp tác song phương gia tăng mạnh mẽ. Bài báo này° tập trung phân tích thực trạng quan hệ Ô-xtrây-li-a - In-đô-nê-xi-a về an ninh - quốc phòng giai đoạn 2001-2026 thông qua các sự kiện quan trọng như: vụ đánh bom Bali (2002), Hiệp định Lombok (2006), Hiệp định Hợp tác Quốc phòng (DCA 2024) và Hiệp ước An ninh chung (2026). Trên cơ sở vận dụng lý thuyết Phức hệ an ninh khu vực (RSCT) và Chiến lược phòng ngừa (Hedging), bài báo này chủ yếu sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính để lý giải các tương tác song phương. Kết quả cho thấy Ô-xtrây-li-a và In-đô-nê-xi-a tăng cường hợp tác an ninh - quốc phòng như một phần quan trọng trong chiến lược phòng ngừa chủ động. Trong đó, việc ký kết, thực thi DCA 2024 và Hiệp ước Jakarta 2026 đánh dấu sự thu hẹp đáng kể “khoảng cách Bandung” của mối quan hệ dưới áp lực cạnh tranh cường quốc tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
° Bài viết này là một phần kết quả nghiên cứu của đề tài cấp Đại học Huế, mã số DHH2025-03-211.
Từ khóa
quan hệ Ô-xtrây-li-a - In-đô-nê-xi-a, an ninh - quốc phòng, thực trạng, triển vọng
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
Blaxland, J. (2021). Imagining sweeter Australia-Indonesia relations. Journal of Global Strategic Studies, 1(1), 55–76. https://doi.org/10.36859/jgss.v1i1.572
Buzan, B., & Wæver, O. (2003). Regions and powers: The structure of international security. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CBO9780511491252
Connelly, A. L. (2015). Sovereignty and the sea: President Joko Widodo’s foreign policy challenges. Contemporary Southeast Asia, 37(1), 1–28. https://doi.org/10.1355/cs37-1a
Government of Australia & Government of the Republic of Indonesia. (2024). Agreement between the Government of Australia and the Government of the Republic of Indonesia on cooperation in the field of defence. Australian Parliament House. https://www.aph.gov.au/-/media/02_Parliamentary_Business/24_Committees/244_Joint_Committees/JSCT/2024/Indonesian_Defence/Treaty_-_Australia_Indonesia_Defence_Cooperation.pdf
Government of Australia & Government of the Republic of Indonesia. (2026). Treaty between the Government of Australia and the Government of the Republic of Indonesia on common security. Australian Government, Department of Foreign Affairs and Trade. https://www.dfat.gov.au/sites/default/files/australia-indonesia-treaty-common-security.pdf
Haacke, J. (2009). The ASEAN Regional Forum: From dialogue to practical security cooperation? Cambridge Review of International Affairs, 22(3), 427–449. https://doi.org/10.1080/09557570903104057
Hill, D. T. (2016). Language as "soft power" in bilateral relations: The case of Indonesian language in Australia. Asia Pacific Journal of Education, 36(3), 364–378. https://doi.org/10.1080/02188791.2014.940033
Kelton, M., & Willis, D. (2019). US-Australia-Indonesia trilateral security? Conditions for cooperation. Australian Journal of International Affairs, 73(3), 289–311. https://doi.org/10.1080/10357718.2019.1570485
Kneebone, S. (2017). Australia as a powerbroker on refugee protection in Southeast Asia: The relationship with Indonesia. Refuge: Canada's Journal on Refugees, 33(1), 29–41. https://doi.org/10.25071/1920-7336.40446
Kuik, C.-C. (2016). How do weaker states hedge? Unpacking ASEAN states' alignment behavior towards China. Journal of Contemporary China, 25(100), 500–514. https://doi.org/10.1080/10670564.2015.1132714
Kuik, C.-C. (2024). Explaining Hedging: The Case of Malaysian Equidistance. Contemporary Southeast Asia, 46(1), 43–76. https://doi.org/10.1355/cs46-1c
Laksmana, E. A. (2011). Indonesia's rising regional and global profile: Does size really matter? Contemporary Southeast Asia, 33(2), 157–180. https://doi.org/10.1355/cs33-2a
Mackie, J. (2007). Australia and Indonesia: Current problems, future prospects. Longueville Books. https://catalogue.nla.gov.au/catalog/4085234
Monfries, J. (2006). Different societies, shared futures: Australia, Indonesia and the region. Institute of Southeast Asian Studies. https://bookshop.iseas.edu.sg/publication/322
Muhibat, S. F. (2016). Indonesia–US security collaboration: Still under the radar? Asian Politics & Policy, 8(1), 137–154. https://doi.org/10.1111/aspp.12235
Nabbs-Keller, G. (2020). Understanding Australia-Indonesia relations in the post-authoritarian era: Resilience and respect. Australian Journal of International Affairs, 74(5), 532–556. https://doi.org/10.1080/10357718.2020.1725423
Neumann, K., & Taylor, S. (2010). Australia, Indonesia, and West Papuan refugees, 1962-2009. International Relations of the Asia-Pacific, 10(1), 1–31. https://doi.org/10.1093/irap/lcp012
Office of Assistant to Deputy Cabinet Secretary for State Documents & Translation. (2025, November 12). President Prabowo Highlights Strategic Partnership with Australia. Sekretariat Kabinet Republik Indonesia. https://setkab.go.id/en/president-prabowo-highlights-strategic-partnership-with-australia/
Pangemanan, A. E., Perwita, A. A. B., & Sudibyo, S. (2022). Indonesia–Australia maritime cooperation and its implication on Indonesia's maritime security and sovereignty. Jurnal Pertahanan, 8(3), 401-413. https://doi.org/10.33172/jp.v8i3.1870
Pham, Q. H., & Pham, Q. P. (2025). The Impact of the QUAD and AUKUS on the Security Architecture of Southeast Asia (2021–2024): Policy Implications for Vietnam. In Proceedings of the Conference “Adjustments in the Foreign Policies of the United States and the European Union in a New Context: Theoretical and Practical Issues, and Their Impact on International Relations Globally, Regionally, and for Vietnam” (pp. 306-330).
https://www.researchgate.net/publication/396720507_Anh_huong_cua_QUAD_va_AUKUS_den_cau_truc_an_ninh_khu_vuc_Dong_Nam_A_2021-2024_Ham_y_chinh_sach_cho_Viet_Nam
Phillips, A., & Hiariej, E. (2016). Beyond the 'Bandung divide'? Assessing the scope and limits of Australia–Indonesia security cooperation. Australian Journal of International Affairs, 70(4), 422–440. https://doi.org/10.1080/10357718.2016.1153601
Razak, I. (2025, January 16). Defense ministry, TNI united to seek defense budget hike to 1.5 percent of GDP. Indonesia Business Post. https://indonesiabusinesspost.com/3796/defense-and-security/defense-ministry-tni-united-to-seek-defense-budget-hike-to-1-5-percent-of-gdp
Roberts, C. B., Habir, A. D., & Sebastian, L. C. (Eds.). (2015). Indonesia's ascent: Power, leadership, and the regional order. Palgrave Macmillan. https://doi.org/10.1057/9781137397416
Snyder, C. A. (1998). Australia’s pursuit of regional security into the 21st century. Journal of Strategic Studies, 21(4), 1–17. https://doi.org/10.1080/01402399808437733
Troath, S. (2019). Bonded but not embedded: Trust in Australia-Indonesia relations, Keating & Suharto to Turnbull & Jokowi. Australian Journal of International Affairs, 73(2), 126–142. https://doi.org/10.1080/10357718.2019.1583168
Wicaksana, I. G. W., & Karim, M. F. (2023). How regional organisation survives: ASEAN, hedging and international society. Contemporary Politics, 29(5), 659–679. https://doi.org/10.1080/13569775.2023.2216031